2 javë më parë
Një narrativë e përsëritur në disa media në gjuhën serbe dhe ruse pretendon se institucionet e Kosovës, në prag të proceseve zgjedhore, po intensifikojnë qëllimisht aktakuzat dhe gjykimet për krime lufte ndaj serbëve, me synim nxitjen e një “politike antiserbe” dhe mobilizimin elektoral të elektoratit shqiptar.
Kjo narrativë është shpërndarë nga mediume si, RTS, RT Balkan, Sputnik Srbija, Blic.rs, Kosovo Online dhe Vaseljenska, shpesh me tituj të ndryshuar, si “Në Prishtinë para zgjedhjeve po forcohet politika antiserbe”.
Në qendër të këtyre pretendimeve janë deklaratat e Veljko Odalović, i cili ka deklaruar se “shitet mirë historia se serbët janë fajtorë për gjithçka” dhe se kjo mjafton për të motivuar trupin elektoral dhe për të fituar vota. Sipas tij, aktakuzat për krime lufte, gjykimet në mungesë dhe proceset gjyqësore ndaj serbëve paraqiten si pjesë e një strategjie politike të autoriteteve në Kosovë.
Kjo narrativë ndërtohet mbi idenë e viktimizimit kolektiv të komunitetit serb në Kosovë, duke pretenduar se sistemi i drejtësisë vepron në mënyrë selektive vetëm ndaj serbëve dhe se nuk ekzistojnë procese kundër shqiptarëve për krime lufte. Në këtë kontekst, përmendet shpesh pretendimi se “nuk ka asnjë shqiptar të akuzuar”, duke krijuar përshtypjen e njëanshmërisë absolute institucionale dhe të mungesës së drejtësisë për viktimat serbe.
Përmes këtij diskursi, mediat që e shpërndajnë narrativën përpiqen të paraqesin Kosovën si një ambient ku drejtësia instrumentalizohet politikisht dhe ku proceset gjyqësore ndaj të dyshuarve për krime lufte interpretohen si forma presioni ndaj komunitetit serb.
Gjykimet e serbëve dhe ndërlidhja me fushatën
Gjykimi i serbëve në Kosovë aktualisht po zhvillohet në disa rrafshe kryesore, duke përfshirë krimet e luftës, rastet e terrorizmit dhe arrestimet e fundit për çështje të sigurisë.
Kosova ka nisur zbatimin e ligjit për gjykimin në mungesë, i cili lejon ndjekjen penale të personave që dyshohen për krime lufte dhe dhunë seksuale gjatë viteve 1998-1999, por që nuk gjenden në territorin e Kosovës.
Po vazhdon procesi gjyqësor ndaj personave të akuzuar për sulme ndaj institucioneve dhe rendit kushtetues. Një rast i rëndësishëm është ai i Milun Milenkoviqit, Dejan Pantiqit dhe të tjerëve, ku po dëgjohen dëshmitarët e mbrojtjes.
Në prill 2025, katër serbë u arrestuan në Gjakovë pasi u gjetën armë në automjetin e tyre; ata ishin paraqitur fillimisht si pelegrinë.
Ekzistojnë ankesa nga ana e avokatëve mbrojtës për zvarritje të proceseve, si në rastin e pesë serbëve nga Anamorava, gjykimi i të cilëve raportohet të ketë mbetur pa lëvizur për një vit e gjysmë që nga maji
Zyrtarët në Beograd shpesh i cilësojnë këto dënime dhe procese si abuzime dhe presion politik ndaj komunitetit serb në Kosovë.
Narrativa që ndërlidh gjykimet ndaj serbëve me fushatat zgjedhore në Kosovë është përdorur vazhdimisht nga zyrtarë dhe media në Serbi për të interpretuar proceset gjyqësore si veprime të motivuara politikisht.
